Music Typewriter


ใครเคยเห็นเครื่องพิมพ์ดีดโบราณที่ใช้พิมพ์โน้ตเพลงบ้าง?

ผมเคยครับ.. เมื่อกลางปี ๒๕๑๘ ตอนที่เข้าไปเรียนดนตรีที่แผนกดุริยศิลป์ วิทยาลัยพายัพ ผมก็เห็นเจ้าพิมพ์ดีดที่ว่านี้อยู่บนหลังตู้ในห้องซ้อมเปียโนแล้ว เคยลองเอาลงมาพิมพ์ดู มันก็เหมือนกับพิมพ์ดีดทั่วไปซึ่งต้องมีผ้าหมึก มีแป้นพิมพ์ที่มีเครื่องหมายต่าง ๆ เช่น โน้ตตัวดำ ตัวขาว ตัวหยุด และอื่น ๆ

สมัยนั้นยังไม่มีคอมพิวเตอร์หรืออินเทอร์เน็ตใช้ เรื่องโปรแกรมทำโน้ตเพลงอย่างพวกอังกงอังกอร์ ตอนนั้นคงไม่มีใครคาดคิดว่ามันจะเกิดขึ้นมาให้ได้ใช้กันได้อย่างแพร่หลายในปัจจุบันนี้

พูดถึงเรื่องของเก่าที่มีอยู่ในแผนกดุริยศิลป์ ส่วนหนึ่งคงมีผู้บริจาคให้ตั้งแต่เมื่อครั้งยังเป็นวิทยาลัยพระคริสต์ธรรม พอวิทยาลัยพายัพถูกก่อตั้งขึ้นเมื่อปี พ.ศ. ๒๕๑๗  เกิดแผนกดุริยศิลป์ขึ้นมา เครื่องดนตรี หนังสือตำรา โน้ตเพลง และของที่ได้รับบริจาคมาก็ถูกนำไปเก็บไว้ที่ตึกดนตรี นักศึกษารุ่นแรก ๆ มีโอกาสได้เห็นและได้สัมผัส ก่อนที่มันจะสูญหายไปอย่างน่าเสียดาย....

ถ้าผมรู้ว่าผู้คนในยุคหลัง ๆ จะปล่อยให้มันกลายไปเป็นเศษเหล็กอยู่ในร้านขายของเก่าแล้วละก็ ผมขโมยมันไปเก็บไว้ที่บ้านซะตอนนั้นแล้วล่ะ 555+...ผิดศีลครับ! ผิดศีล!

ทุกวันนี้ โปรแกรมทำเพลงและเขียนโน้ตมีมากมายให้เลือกใช้ ผมก็ต้องยอมรับว่ามันมีประโยชน์จริง ๆ สมัยก่อนจะทำเพลงแต่ละทีแสนลำบาก ทำเสร็จแล้วก็ยังไม่รู้ว่ามันจะออกมายังไงกันแน่ แถมเวลาจะแยกสกอร์สำหรับเครื่องดนตรีแต่ละชนิด ผู้เรียบเรียงก็ต้องมานั่ง transpose เขียนลงในกระดาษโน้ตทีแนว ๆ  เวลาง่วงจัดหรือเมาค้าง ตาก็ลาย สมองก็มึน ทำให้เขียนผิด ๆ ถูก ๆ.....

เดี๋ยวนี้ง่ายจัง ทำไปก็ตรวจสอบไป คลิกฟังเสียงได้ตลอด ไม่ชอบใจตรงไหนก็แก้ไขเปลี่ยนแปลง ครั้นเสร็จเรียบร้อย เป็นที่พออกพอใจดีแล้ว ก็สั่งพิมพ์ออกมาให้เครื่องดนตรีแต่ละชิ้นนำไปเล่นได้เลย  รวมทั้งสกอร์สำหรับ conductor ช่างสะดวกสบายจริง ๆ ครับ แต่ พอย้อนคิดถึงสมัยก่อน (อีกแล้ว) ลำบากกันแค่ไหน? คนรุ่นใหม่คงไม่รู้

ครูเพลงรุ่นเก่า ๆ เค้าต้องตีเส้น staff กันเองแทบทั้งนั้น ผมมีหลักฐานครับ เป็นสกอร์ "เพลงชาติ" ที่ครูท่านหนึ่งเขียนไว้ ตีบรรทัดห้าเส้นด้วยหมึกแดง

พอดียังหาหลักฐานไม่เจอ ผมก็เลยนำสมุดจดโน้ตเพลงเก่าของผมมาให้ดูแทน ก็ต้องตีเส้นเองเช่นเดียวกัน ผมซื้อสมุดวาดเขียนอย่างบางมา แล้วตีเส้นด้วยปากกาหมึกแดง (ตรงบ้าง ไม่ตรงบ้าง) ก่อนที่จะบันทึกตัวโน้ตลงไป ลำบากจริง ๆ ครับ!



ภาพนี้เป็นหน้าแรกในสมุดเพลงเก่าของผม ผมบันทึกเพลง A Lover's Concerto ซึ่งรู้จักกันดีไว้ครับ...

จากภาพข้างบน ที่เห็นเลข 59 ในวงกลมก็คือ หมายเลขเพลงที่ผมสะสมไว้ครับ ทีนี้มาดูเพลงที่ 61 I'll Follow The Sun ของคณะสี่เต่าทองกัน



ยังมีอีกเพลงนึงที่ผมอยากให้ดู เป็นเพลง A Girl Like You ของ Cliff Richard ซึ่งผมโปรดปรานมากกกๆๆ เวลาเป็นหวัด ชอบนักที่จะร้องเพลงของ Cliff (อิอิ ปกติเสียงไม่ดี พอเป็นหวัดแล้ว มันดีขึ้นนิดนึง...)  เวลาร้องต้องเล่นกีต้าร์ด้วยนะครับ อย่างเพลงที่ 67 เนี่ย ผมชอบที่ซู้ด! คอร์ดก็เพราะ ทำนองก็สนุก เนื้อก็ดี Angel face we've just met, just how lucky can one boy get? There's a light in your eyes... I know it's love and I know that I could be happy with a girl like you.....